อาการของผู้ป่วยเมื่อมาถึงคลินิก
ผู้ป่วยรายนี้คือคุณป้าเฉิน(นามสมมุติ) หญิงชาวจีนวัย 76 ปี อาศัยอยู่ที่เชียงใหม่ ท่านมาที่มิลาด้าครั้งแรกเมื่อวันที่ 16 มิถุนายน พ.ศ. 2569 ตอนนั้นท่านมีอาการตัวเหลือง ตาเหลือง ฝ่ามือก็เหลืองซีด ซึ่งอาจเกี่ยวข้องกับภาวะดีซ่าน ก่อนหน้านั้นท่านเคยตรวจสุขภาพที่ประเทศจีน และพบว่าค่าการทำงานของตับผิดปกติ (ผลตรวจครั้งนั้นไม่ได้เอามาที่ประเทศไทยด้วย ข้อมูลก่อนการรักษาจึงมาจากคำบอกเล่าของท่านเอง) ท่านเดินไม่ค่อยสะดวก รู้สึกขาหนัก มือไม่มีแรง แม้แต่กำมือก็ลำบาก ส่วนเรื่องความอยากอาหาร ท่านทานได้ตามปกติ แต่ท้องผูกมาก บางครั้ง 4–5 วันจึงจะถ่ายสักครั้ง และต้องใช้ยาระบายช่วย
ปัญหาการนอนรบกวนท่านมาหลายปี ท่านนอนหลับยาก ต้องพึ่งยานอนหลับลอราซีแพม (Lorazepam) มาตลอด 3–4 ปี ท่านเล่าว่า ทานยามานานจนต้องเพิ่มขนาดขึ้นเรื่อย ๆ ถึงจะหลับได้ เรื่องนี้ทำให้ท่านกังวลมาก อีกอย่าง การหลับด้วยฤทธิ์ยาเหมือนหลับแบบหมดสติ ตื่นมาก็ยังเพลีย ไม่มีแรง เหมือนไม่ได้พักเลย ท่านบอกว่าทนอยู่กับสภาพแบบนั้นมานาน ตอนที่มาที่มิลาด้า ท่านก็ยังทานยานอนหลับอยู่
แพทย์จีน ฟ่าน รุ่ยซิน (แพทย์จีน ศรุดา ศศิภาวรยศ) ตรวจดูลิ้นของท่าน พบว่าลิ้นมีสีซีดคล้ำ ไม่สดใส มีรอยแตกตรงกลางลิ้น เส้นเลือดใต้ลิ้นมีสีเข้ม เห็นได้ชัด เมื่อดูร่วมกับชีพจร สรุปการวินิจฉัยตามศาสตร์แพทย์แผนจีนได้ว่า ม้ามและกระเพาะอาหารมีความชื้นสะสมมาก ตับติดขัด ชี่และเลือดไหลเวียนไม่สะดวกจนเกิดเลือดคั่ง และไตพร่องทั้งอินและหยาง
การดูแลตลอด 4 เดือนกว่า
ช่วงแรก การดูแลเน้นรักษาอาการตัวเหลืองตาเหลืองและค่าตับที่ผิดปกติก่อน ใช้ยาสมุนไพรจีนเป็นหลัก นัดติดตามอาการและปรับยาตามอาการอย่างต่อเนื่อง พอถึงสัปดาห์ที่สอง ท่านก็ดีขึ้นมาก หน้าตาดูสดใสขึ้นอย่างเห็นได้ชัด
ตั้งแต่สัปดาห์ที่สาม พอสีหน้าของท่านดีขึ้นมากแล้ว การดูแลจึงเริ่มดูแลเรื่องการนอนหลับและท้องผูกควบคู่ไปด้วย ส่วนยานอนหลับก็เริ่มลดขนาดลงในสัปดาห์เดียวกัน โดยไม่ได้ให้หยุดทันที ท่านค่อย ๆ ลดลง จนถึงสัปดาห์ที่สี่ก็หยุดยาได้สนิท ห้าวันแรกของสัปดาห์ที่ห้า ท่านยังนอนไม่ค่อยดี เพราะร่างกายกำลังปรับตัวหลังหยุดยาเด็ดขาด หลังจากนั้นก็เริ่มนอนหลับได้ แม้จะยังตื่นกลางดึกบ้างเป็นบางครั้ง ส่วนการขับถ่ายค่อนข้างปกติ มีท้องผูกบ้างนาน ๆ ครั้ง พอถึงสัปดาห์ที่หก การนอนดีขึ้นมาก ท่านนอนหลับได้เองโดยไม่ต้องใช้ยา เพียงแต่เข้านอนค่อนข้างดึก และมีอยู่คืนเดียวที่นอนไม่ค่อยหลับ จนถึงสัปดาห์ที่เจ็ด ทั้งการนอนและการขับถ่ายก็กลับเป็นปกติ หลังจากนั้นท่านก็ยังมาติดตามอาการและรับการดูแลต่อเนื่อง จนได้ตรวจการทำงานของตับซ้ำเมื่อผ่านไปกว่า 4 เดือน
คำเตือนจากแพทย์: การหยุดยานอนหลับอย่างลอราซีแพมกะทันหันหลังใช้มาเป็นเวลานาน อาจทำให้เกิดอาการนอนไม่หลับกลับมาอย่างรุนแรงและอาการไม่สบายอื่น ๆ ในกรณีนี้ ผู้ป่วยค่อย ๆ ลดขนาดยาลงตั้งแต่สัปดาห์ที่สามภายใต้คำแนะนำของแพทย์ และหยุดยาได้สนิทในสัปดาห์ที่สี่ การลดหรือหยุดยาควรทำอย่างค่อยเป็นค่อยไปภายใต้คำแนะนำของแพทย์เสมอ กรุณาอย่าหยุดยาด้วยตนเองอย่างกะทันหัน
ผลตรวจติดตาม: ค่าตับทั้ง 4 ค่ากลับสู่เกณฑ์ปกติ
หลังการดูแลผ่านไปกว่า 4 เดือน ท่านได้ตรวจการทำงานของตับซ้ำในประเทศไทย ผลตรวจทั้ง 4 ค่าอยู่ในช่วงค่าอ้างอิงทั้งหมด:
| รายการตรวจ | ค่าอ้างอิง | ผลตรวจ |
|---|---|---|
| อัลคาไลน์ ฟอสฟาเทส (Alkaline Phosphatase) | 35–104 U/L | 73 |
| AST (Aspartate Aminotransferase) | 0–35 U/L | 24 |
| ALT (Alanine Aminotransferase) | 0–35 U/L | 21 |
| Total Bilirubin | 0.00–1.20 mg/dl | 0.65 |
ผลตรวจแพทย์แผนจีนปัจจุบัน สีลิ้นเปลี่ยนเป็นสีชมพู ชุ่มชื่น รอยแตกกลางลิ้นจางลง ชีพจรไหลเวียนดีขึ้น ตำแหน่งไตหยินหยางกลับมามีแรง ฝ่ามือของท่านกลับมามีเลือดฝาด ดูสุขภาพดี ขับถ่ายได้เองทุก 2 วันโดยไม่ต้องใช้ยาระบาย เดินได้คล่อง แรงกำมือกลับมา กลางคืนนอนหลับสบาย กลางวันก็สดชื่น กระปรี้กระเปร่า
ฟังจากรีวิวของผู้ป่วยเอง
วิดีโอนี้เป็นคำบอกเล่าของคุณป้าเฉิน(นามสมมุติ)เองที่คลินิก (พูดภาษาจีน พร้อมคำบรรยายภาษาไทยและอังกฤษ):
หมายเหตุ
บทความนี้เป็นบันทึกกรณีศึกษาเฉพาะบุคคล เนื้อหามาจากคำบอกเล่าของผู้ป่วยและผลตรวจติดตาม วิดีโอ ภาพถ่าย และภาพผลตรวจได้รับการเผยแพร่โดยได้รับความยินยอมจากผู้ป่วย โดยชื่อที่ปรากฏในบทความนี้เป็นนามสมมติ เพื่อคุ้มครองความเป็นส่วนตัวของผู้ป่วย ข้อมูลก่อนการรักษาจึงเป็นไปตามคำบอกเล่าของผู้ป่วย สภาพร่างกายและอาการของแต่ละบุคคลแตกต่างกัน ผลการดูแลจึงแตกต่างกันไปในแต่ละราย บทความนี้มิใช่การรับประกันผลการรักษา หากท่านมีอาการคล้ายกัน แนะนำให้มาพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยและวางแผนการดูแลเฉพาะบุคคล
